Kullandığım Linux işletim sistemi 32bit mi? 64bit mi?

Kullandığınız bir Linux işletim sistemini siz kurmamış olabilirsiniz veya birden fazla bilgisayar ve farklı işletim sistemleri ile çalışıyor olabilirsiniz. Bu nedenle bazen kullandığımız Linux işletim sisteminin sürümünün 32 bit mi yoksa 64 bit sürümü olduğunu öğrenme ihtiyacı duyabilirsiniz. Bunu terminal ekranından aşağıdaki kod ile hızlıca öğrenebilirsiniz.

Linux işletim sisteminin 32bit mi 64 bit mi olduğunu öğrenmek için;

uname -a

kodunu terminal ekranına yazdığımızda karşımıza çıkan ibarelerde i686 i386 geçiyor ise 32bit, x86_64 ibaresi geçiyor ise 64bit olduğunu anlayabiliriz.

i686 i386 32bit
x86_64 64bit

Bu işlemi terminal penceresinden 4 farklı şekilde daha yapabilirsiniz.

dpkg –print-architecture

getconf LONG_BIT

arch

file /sbin/init

22 Mart 2017

Posted In: linux, linux 32 bit mi 64 bit mi, linux kaç bit

Linux Mint için Firefox’un yeni sürümünün kurulması

Firefox 29’u Linux dağıtımına nasıl kurabilirim?

Uzun süredir kullandığım Linux Mint 14 sürümünü bir türlü vakit bulup yeni sürüme geçiş yapamadım. Bir işletim sistemini kullanmaya başladıktan sonra dosyaların kontrolden çıkarak çoğalması ve dağılması ve işlerimin yoğunluğundan ötürü işletim sistemini yeniden kurmayı hep erteliyorum. Sürüm değişikliklerinde güncelleme pek önerilmediği için tekrardan yeni kurulum yapmak gerekiyor.

29 Nisan 2014 tarihinde yayınlanan Firefox’un yeni sürümünü kullanmak istiyordum. Bir süredir bir çok kişi gibi bende Google Chrome’dan biraz şikayetçiyim. Fakat paket yöneticisinde son sürüm Firefox olmadığı için oradan kuramadım. (Belki de uzun süredir sistem güncelleştirmelerini yapmadığım için paket yöneticisinde yeni versiyon gözükmüyordur)

5 basit adımda Firefox 29’u Linux dağıtımına kurabilirsiniz. Aşağıdaki adımları sadece Linux Mint için değil. Ubuntu, Debian, CentOS, Fedora ve diğer tüm Linux dağıtımları için uygulayabilirsiniz.

5 Basit Adımda Firefox 29 kurulumu

1. İndirme

Kullandığınız sisteme göre 64 bit veya 32 bit son versiyon Firefox’un son versiyonunu aşağıdaki bağlantıdan indirebilirsiniz.

www.mozilla.com/firefox/channel/

İndirdiğiniz dosya yüksek ihtimal Başlangıç(Home) klasörünüzde bulunan İndirilenler(Downloads) klasörüne inmiştir.

2. Açma

İndirdiğiniz tar.bz2 uzantılı dosyayı sağ tıklayak “buraya aç” komutu vererek olduğu klasör içine açabilirsiniz. “Firefox” isimli bir klasör olarak açılacak.

Alternatif olarak bu işlemi Terminal penceresi yardımı ile de yapabilirsiniz. Zaten bundan sonra yapacaklarımızı terminal üzerinden yapacağız.

cd ~/Downloads/
tar xjf firefox-29.0.tar.bz2

3. Taşıma

LibreOffice, Google Chrome, Adobe Reader vb. harici olarak kurulan programlar /opt klasörüne yerleşirler.

Eski sürüm bir Firefox hali hazırda sisteminizde kurulu ise, bunu silmek için terminal penceresinde aşağıdaki komutu uyguluyoruz.

sudo rm -r /opt/firefox

Şimdi dosyayı nereye indirdiyseniz “cd” komutu yardımı ile oraya gitmeniz gerekiyor. İndirilenler klasörüne indirdiğinizi varsayıyorum. Bu arada terminal penceresi açtığınızda her zaman bulunduğunuz konum başlangıç klasörü olur. İndirilenler klasörüne girmek için;

cd İndirilenler

yazıp İndirilenler klasörüne giriyorum.

Daha sonra burada açmış olduğum Firefox son sürüm dosyalarını aşağıdaki komut yardımı ile taşıyorum

sudo mv firefox /opt/firefox29

4. Firefox Bağlantılarının düzenlenmesi

Firefox simgesine tıkladığınızda son versiyon Firefox’un açılabilmesi için aşağıdaki komutları uyguluyoruz.

Eski versiyon Firefox bağlantılarını yedeklemek için

sudo mv /usr/bin/firefox /usr/bin/firefox-old

Yeni Firefox sürümü için kısayol bağlantısı oluşturmak için

sudo ln -s /opt/firefox29/firefox /usr/bin/firefox

5. Firefox’u çalıştırma

Firefox’u çalıştırdığınızda Firefox kendisi düzenleme ve güncelleme işlemleri yapacaktır. Bu arada eklentileri gözden geçirip daha hızlı bir tarayıcı kullanmak için kullanmadığınız eklentileri devre dışı bırakabilirsiniz.

6 Haziran 2014

Posted In: linux, linux mint firefox 29 kurulumu, yazılım

Türkiye ve Linux

Uzun süredir  işlerimin yoğunluğu sebebi ile Linux dünyası ile ilgili hiç yazı yazamadım. Biliyorsunuz. 2011 senesinde “Özgür Bilişim Teknolojileri sınıfı” projesini başlatıp en azından kendi adıma örnek bir proje olarak bitirdim. O gün kurduğum “Pardus Kurumsal 2” işletim sistemleri hala ilk günkü kararlı yapısında çalışmaya devam ediyor. Pardus ile aramda kalan tek bağ (gönlümün bir yerlerinde hep bir bağ olsa da) o bilgisayar sınıfından ibaret. Birde unutmadan, Fatih Projesi sebebiyle Bilişim Teknolojileri Rehber Öğretmeni olarak çalıştığım okullarda Akıllı tahtalar açılırken “Boot Menu” de çıkan dokunmatik ekranla seçim yapılamayan “Pardus” yazısı…

Neredeyse 1 yıldır gelişmeleri de takip etmiyorum. Posta gruplarında kopan büyük tartışmalar. Topluluklarda ve yönetimde oluşan çatlaklar, kavgalar vs. açıkçası beni biraz bu konulardan soğuttu diyebilirim.

Linux Özgürlükçüdür.

Linux kullanmak veya açık kaynak kodlu bir yazılım kullanmanın altında bedava yazılım kullanmaktan çok öte bir düşünce yapısı var. Özgürlükçü, demokratik, insan haklarına saygılı ve paylaşımı seven, insanlığa hizmet etmek isteyen bir düşünce yapısı.

Sanırım bizim ülke olarak Linux ile ilgili yaşadığımız sorunlar aslında bütün bunlarla ilgili. Hayatımızdaki kavga buraya da yansıyor. Örneğin birileri Pardus’un ulusal olmasına takılırken birileri başka bir Linux versiyonunu ulusal olmadığı için kullanmayı veya desteklemeyi reddetti. Hatta işletim sisteminden vazgeçtim paket yöneticisi bize özgü olmalı mı olmamalı mı tartışmaları.

Şimdi bu tartışan insanların bir kısmı ya Linux kullanmıyor veya 2. işletim sistemi olarak kullanıyorlar.

Keşke herkes Linux Debian kullanıyor olsa.

Öncelikle Pardus 2013ü kurmadım. Kendi bilgisayarımda uzun zamandır Linux Mint kullanıyorum ve etrafımdakilerin bilgisayarlarına Linux Mint ve  Ubuntu kuruyorum.

Şimdi Pardus 2013 Debian tabanlı oldu diye ortalık yıkıldı. “kopya Linux” diyenler, neler neler…

Şimdi Pardus yönetimi, topluluk vs. bunların içinde yaşanan bütün sorunları boşverelim. Şöyle bir düşünelim;

Birisi alsa Debian Linux versiyonunu ve buna bir Pardus duvar kağıdı değişecek şekilde hazırlasa ve piyasaya sürse. Bizler de Debian kaynaklarındaki bilgilerden yararlanıp bu duvar kağıdı değişik Debian’ı kullanan insanlara yardım etsek ne olur. Bu kopya Linux’u Okullardaki bilgisayarlara kursalar, paket yönetici ile uğraşacakları enerjiyi okullarda kullanılmasının arttırılmasında harcasalar. Öğrenciler Linux ile ders işlenen sınıflarda ders alsa, Linux bilgisayar laboratuvarlarında yazılım geliştirmeyi öğrenseler, Öğretmenler Linux üzerinden sınav ve ders içerikleri hazırlasa, idareciler okulu Linux ile idare etseler…

Fazla değil 10 sene sonra 1 değil 10 tane Ulusal işletim sistemine sahip oluruz.

Başka bir açıdan ihtiyacımız olan şey bu gelişime kaynak olacak firmalar.

Bu iş dünyada kurulan vakıflar ve bu vakıflara aktarılan paralar ile yürümekte. Vestel, Casper veya herhangi bir firma bu işe gönül ve para verecek, milyonlarca insanın gönlünü alacak geleceğine yön verecek. Ama belki ticari sebeplerle ve belkide yapılan anlaşmalar verilen sözler sebebi ile kimse elini taşın altına koymuyor.

Agrasif bir yazı oldu. Hatam varsa affola, sizlerde fikirlerinizi belirtirseniz sevinirim.

Son bir sözüm daha var;

Yakın bir zamanda akademik sebeplerle uzun süredir ertelediğim vatani görevimi yapmak üzere askere gideceğim. işlemleri yapmak üzere gittiğim askerlik şubesinde Pardus kullandıklarını gördüm. Askeriyenin Pardus kullanımı ile ilgili olarak izlenimlerimi de ilerki yazılarımda aktarmayı düşünüyorum.

11 Ağustos 2013

Posted In: Fatih Projesi, linux, Linux kullanımı, pardus

Linux ve Skype 4.1 bağlantı Sorunu

Uzun süredir MSN messenger kullanmıyordum. Son zamanlarda Skype ile birleşme haberinden sonra tekrardan kullanmak istedim. Aslında Skype programınıda en son yurt dışındayken Türkiye’yi aramak için kullanıyordum. Son zamanlarda internet üzerinden yaptığım bazı işler için müşterilerim MSN veya Skype soruyorlar. Bende daha çok sevdiğim Skype programı ile birleşmesini fırsat bilerek tekrardan MSN hesabımı kullanmaya karar verdim. Kullandığım Linux Mint 14 sürümünde kullandığım Skype programı ile Skype hesabımla oturum açabiliyordum. Fakat bir türlü MSN Messenger hesabımla oturum açamıyordum. Oturum açmaya çalıştığımda son zamanlarda gördüğüm bu en saçma mesaj çıkıyordu.

bazen internet yavaş oluyor ve bir süreliğine duruyor. kendine gelip calısmaya basladığında yeniden deneyeceğiz

İnternet yavaş filan değildi. Durduğu filan da yoktu. Bu anlamsız hata mesajını çözmek üzere paket yöneticisi üzerinden kurduğum Skype’ı kaldırdım ve Skype’ın sitesinden indirdiğim yeni versiyonu (Skype 4.1 versiyonu, paket yöneticisinde de yeni versiyon vardı.) kurdum. Fakat sonuç değişmedi.

Skype üzerinden MSN Messenger bağlantı probleminin çözümü

İnternet üzerinden yaptığım araştırmada ArchLinuxTr Forumunda  basit bir geçici çözümle karşılaştım. Aşağıdaki kod ile sanırım bütün yerel diller seçeneği ile programı çalıştırmış oluyoruz (Bundan tam emin değilim). Sanırım bu bir dil problemiydi.

Terminal penceresinde yazılacak olan kod

LC_ALL=C skype

Tabi bunu her seferinde terminal penceresinden açmamak için Skype kısayolunu düzenlemek için Ubuntu-tr forumunda bir arkadaşın anlattığı biçimde  düzenledim.

Hemen onuda anlatalım.

Skype kısayolunu düzenleme

Terminal penceresinde

sudo gedit /usr/share/applications/skype.desktop

komutunu çalıştırdıktan sonra aşağıdaki kodu buluyoruz.

Exec=skype %U

bu kodu aşağıdaki ile değiştiriyoruz.

Exec=env LC_ALL=C skype %U

Artık Skype kısayolu ile açarken de sorunsuz bir biçimde msn hesabınınz ile Skype üzerinden oturum açabilirsiniz.

16 Nisan 2013

Posted In: linux, linux mint skype ve msn, linux Skype sorunu, msn ve skype

Artık Bilişim Teknolojileri Sınıfımız Daha Özgür

2011 yılının sonlarına doğru başladığım çalışmadan Özgür Bilişim Teknolojileri Sınıfı başlıklı yazımda bahsetmiştim ve o günden bu yana 2,5 aydır bilişim teknolojileri sınıfımız daha özgür.

BT sınıfımızda öğretmen ve öğrenci bilgisayarlarının tümüne Pardus Kurumsal 2 versiyonu kullanıyoruz. 2,5 ay önce ders zili Pardus için çaldı ve hala çalıyor 🙂

İlköğretim düzeyindeki öğrencilerim beni şaşırtacak derece hızlı alıştılar. Bu kısa sürede birkaç öğrenci benden Pardus DVD’si istedi, kopyalayıp verdim. Birkaç öğrenciye evde de Libre Office kullanmak istediğini söyledi, kopyalayıp verdim. Bazıları da İnternetten kendilerinin indirdiğini söyledi.

Bu süre zarfında bazı öğrencilerin bana “öğretmenin bu Pardus daha güzelmiş”, “Öğretmenim evdeki bilgisayarıma ben de Pardus kurabilir miyim?”, “Öğretmenin USB bellek getirsem bana Libre Office çekebilir misiniz?” vb. sorularla gelmeleri inanın beni çok mutlu etti.

Özgür Bilişim Teknolojileri Sınıfını oluştururken

Öğretmen Bilgisayarına daha önce kurulumlarını anlattığım;

Pardus Kurumsal 2 – Squid Kurulumu (Web Proxy)(Vekil Sunucu)
Pardus Kurumsal 2 – NTP Zaman Sunucusu (NTP Server) Kurulumu
Sunucu yazılımlarını kurdum.

Öğrenci bilgisayarlarını ise gene daha önce yazdığım şekilde
Pardus Kurumsal 2 de Otomatik kullanıcı girişi
Pardus Kurumsal 2 – Sistem Koruma (Sistem Dondurma)
yapılandırarak sorunsuz bir biçimde çalışmalarını sağladım.

ve bu süre zarfında sayısız elektrik kesintisi, reset ve kapanmalara rağmen hala sorunsuz bir biçimde çalışıyorlar.

Daha önce Pardus Kurumsal – Bilişim Teknolojileri Sınıf Yönetimi (italc) yazımda kurulumunu anlattığım Açık kaynak kodlu bilgisayar sınıfı yönetim yazılımı olan italc ile BT sınıfı yönetimini sorunsuz bir biçimde yapıyorum.

Pardus üzerinde çalıştırmayı başaramadığım için bir öğrenci bilgisayarına aynı zamanda Ubuntu kurdum. Ubuntu üzerine şu yazıda ingilizce anlatımı bulunan “School Computer Disk Imaging” şekilde Clonezilla Server yazılımı ile 20 bilgisayarın tamamının kurulumunu disk imajı kopyalama tekniği ile neredeyse 20 dakikada tamamladım.

Tabi her şey bu kadar güzel gitmedi. Hevesle beklediğim yeni sürüm gelmediği gibi bu sürede Pardus ilgili ortalıkta neler oldu neler… forumlar, mail grupları karıştı. Bu konulara  girmek istemiyorum. Ama başta geliştiriciler olmak üzere Pardus’a başından beri destek vermiş, emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Fatih Projesinin de durumu ortada… Herkesin bildiği konular. Bu konulara da girmek istemiyorum. Daha önce bir arkadaşın yorumuna yazdığım cevabı burada tekrar yinelemek istiyorum.

Yorum:Pardus projesindeki “belirsizlik” lere gelince; evet ne olacağı belirsiz gibi gözüküyor, günlerdir doğru düzgün bir açıklama da yok. Pardus Kurumsal 2 ile okulda ilk kez öğrenciler ile eğitime başladığım bugünlerde bu “belirsizlik”ler canımı sıkmıyor değil. Kaldı ki Kurumsal 2.1 alfa sürümünü takvime göre 16 aralıkta yayınlamayan ve hiç bir açıklama yapılmıyor olması Kurumsal sürümle de yola çok iyi devam edilemeyeceğini düşündürüyor insana. Ama benim hala umudum var. Bir proje biter başkası başlar, oradan çatallanır başka projeler doğar. Özgür yazılım dünyasında bunun örnekleri çokça görülmektedir.
Bu proje özgür bilişim teknolojileri sınıfı projesi ben bugün Pardus ile çabalıyorum. Yarın hangi dağıtım olur bilemem. Farklı dağıtımlar veya Linux kullanılıyor olması önemli değil, önemli olan bilişim teknolojileri sınıflarına bir fark getirebilmek. Bilişim teknoloji öğretmenlerine ve onların sayesinde öğrencilerin düşüncelerinde fark yaratmak.

Umarım bu farkı yaşayabiliriz…

 

Açıkçası bugün benim bazı alışkanlıklarım değişti. Belki ileride Pardus’la yola devam edemeyeceğiz. Ama artık bu gerçekten önemli değil çünkü ben bir bilgisayarda Ubuntu kullanıyorum, başka bir deneme bilgisayarına Linuxmint kurup deniyorum. Kütüphanemiz için eski bilgisayarlardan oluşan bir İnternet kullanım alanı yapacağız.Burada kullanmak üzere eski bilgisayarlar için sadece İnternet kullanımı amaçlı yapılmış dağıtımları inceliyorum.Yarın başka özgür bir sistemle yolumuza devam edebiliriz…

Son olarak söylemek istediğim istedikten ve çabaladıktan sonra özgür bilişim teknolojileri sınıflarına, özgür bilgisayarlara, özgür teknolojilere ve en önemlisi özgür düşünen bireylere ulaşabiliriz…

14 Şubat 2012

Posted In: Clonezilla server, Genel, linux, Özgür Bilgisayar Sınıfı, Özgür Bilişim Teknolojileri Sınıfı, pardus, Pardus Bilgisayar Sınıfı, Pardus Bilişim Teknolojileri Sınıfı, Sunucu Sistemleri, ubuntu

Pardus Kurumsal – Mac adresi toplama (fing)

Daha önce windows altınta ve komut sistemi ile mac adreslerini toplamak için bir yazı yazmıştım.Buradan ulaşılabilir. Windows Komut sisteminde uyguladıklarımızı aslında linux ortamında da uygulayabiliriz.

Fakat tek tek uğraşmaktansa toplu olarak ağdaki bütün bilgisayar ve aygıtların ip ve mac adreslerini önümüze seren güzel bir araç buldum.

Linux ve windows altında çalışabiliyor. RPM ve DEB paketleri mevcut.

Pardus altına kurmak için TGZ paketini indiriyoruz.

bu yazılımı aşağıdaki siteden indirebilirsiniz.

http://www.over-look.org/site/index.php/fing-download-linux/32bit/117-overlook-fing-1-4/download

http://www.over-look.org/site/

http://www.over-look.org/site/index.php/download

Ben Pardus Kurumsal sürümüne yükledim ve çalıştırdım. Bunu için;

dosyayı indirdikten sonra indirdiğimiz dizinde F4 tuşuna basarak konsolu o dizinde başlatıyoruz.

Sonra aşağıdaki komut ile tgz paketini gereken yere açıyoruz.

sudo tar -zxvf overlook-fing-1.4.tgz --directory=/

daha sonra konsolda,

sudo fing

yazdığımızda Mac ve ip adresleri karşımıza listelenecektir.

Daha önce başka bir yazımda kurulumu anlattığım Bilişim Teknolojileri Sınıf Yönetimi Programı olan italc programında Mac adreslerini girerken bu araç çok işime yaradı. Bilgisayarların MAC adreslerini giriyorum, bu sayede ağdan bilgisayarın uyandırılma özelliği olan “Wake on Lan” özelliğini kullanarak bilgisayarları uzaktan açabiliyorum.

27 Aralık 2011

Posted In: Ağ Sistemleri, fing, linux, Linux Mac adresi toplama, mac adres bulma, mac adres toplama, pardus, Pardus Kurumsal ile mac adresi toplama, Pardus Mac adresi toplama

Pardus Kurumsal 2 – Sistem Koruma (Sistem Dondurma)

Bilişim teknolojileri sınıflarında, İnternet kafelerde ve bilgisayarların halka açık olarak birden fazla kişi tarafından kullanıldığı yerlerde bilgisayarın ayarlarını ve sistemini korumak için çeşitli yazılımlar ve donanımlar kullanılır. Bilgisayar koruma kartı olarak geçen bilgisayarın PCI yuvasına takılan kartlar çok sağlıklı çalışmamakla birlikte zaman zaman sorunlara yol açmaktadır. Bu nedenle genelde bilişim teknoloji sınıflarındaki bilgisayarlarda bulunan kartlar sökülerek yerine “Deep Freeze”, “Drive Vaccine” vs. tarzı programlar kurulmaktadır.

Linux sistemlerine gelince birkaç yazılım olmasına rağmen kabul görmüş, kullanılan sağlıklı bir özgür yazılım bulunmamaktadır. (veya ben haberdar değilim)

Linux kullanıcı yapısında yönetici hesabına (Root) veya yönetici hesabı yetkilerine sahip olmayan bir kullanıcı /home dizini haricinde hiç bir klasör veya dosyaya erişememektedir. Bu aslında başlı başına bir korumadır. Standart bir kullanıcı sistemi bozacak herhangi bir etkide bulunamaz. Ancak düzeni bozabilir. 🙂 Bilgisayarın masaüstü duvar kağıdı görüntüsü olmadık bir görüntü ile değişebilir, masaüstü gereksiz dosyalar ile dolabilir, çalışan programların ayarları değişebilir, tarayıcıların başlangıç sayfaları değişebilir ve daha neler neler…

Batuhan Bayrakçı’nın bir yorumu üzerine fark ettim.
http://www.muratselcuk.com/ozgur-bilisim-teknolojileri-sinifi/#comment-207

Pardus-Linux.Org eDergi 32.Sayıda Ercan Topalak tarafından hazırlanan yazıda güzel ve kullanışlı bir çözümden bahsedilmektedir.

Bende bu yöntemi kendi bilişim teknolojileri sınıfımda Pardus Kurumsal 2 sürümümü üzerinde kullandım.

Burada yapılması gerekenleri konsol ekranı üzerinden anlatacağım.
Öncelikle /home dizinindeki kullanıcı klasörünün(benim örneğimde “ogrenci”) yedeğini /root dizini altına alıyoruz.

sudo cp -R /home/ogrenci/ /root/

Daha sonra yedek aldığımız bu dizinin sahipliğini kullanıcı üzerine alıyoruz.

sudo chown -R ogrenci:ogrenci /root/ogrenci/

Pardus Kurumsal 2 için açılışta çalışması için düzenleyeceğimiz dosyayı açıyoruz. Bu dosyanın adı ve yolu farklı dağıtımlarda farklı olabilir.

kdesu kwrite /etc/conf.d/local.start

sonra aşağıdaki satırı “local.start” dosyasına ekliyoruz. Bu kod ile Belgeler klasörünü hariç tutarak bütün kullanıcı dizinini aldığımız yedekten geri yüklüyoruz. “rsync çok faydalı bir araç, “rsync –help” komutu parametreleri incelenebilir. Çok çeşitli parametrelere sahip.

rsync --del -av /root/ogrenci/ /home/ogrenci/ --exclude 'Belgeler'

Şimdilik her şey yolunda gözüküyor. Ne kadar kullanışlı olduğunu zamanla göreceğiz. Tabi bunun yanında çok kez reset atılan ve sık kesilen elektrikler nedeni ile kapanan bilgisayarlarda bulunan Linux işletim sistemlerinin ne kadar sağlıklı çalışacağını senenin sonunda gözlemlemiş olacağız…

Kaynak:
http://ankabilisim.org/2011/06/dondurulmus-uzaktan-kumandali-gnulinux/
http://www.pardus-linux.org/dergi-konulari/32/dondurulmuş-uzaktan-kumandalı-gnulinux/

22 Aralık 2011

Posted In: deep freeze alternatifi, linux, Linux deep freeze, Linux sistem koruma, pardus, Pardus Deep freeze alternatifi, Pardus deepfreeze, Pardus disk koruma, Pardus Kurumsal 2 deep freeze, Pardus Kurumsal 2 sistem koruma

Pardus Kurumsal 2 – NTP Zaman Sunucusu (NTP Server) Kurulumu

Kullandığımız bilgisayarların saat ve tarih ayaları zaman zaman çeşitli sebeplerle geri kalabiliyor veya ayarı değişebiliyor. Örneğin Bios pili bitik bir bilgisayarın saat ayarları kayıtlı kalmıyor. Tarih ve saatin doğru ayarlı olmaması durumunda bazı programlar çalışmıyor ve ağ üzerinde çeşitli sorunlar yaşanabiliyor. Bu noktada Zaman Sunucuları devreye giriyor. İnternet üzerinde ücretsiz hizmet veren birçok zaman sunucusu mevcut. Güncel işletim sistemlerinin pek çoğunda tarih ve saatin bu sunucular vasıtası ile güncellenmesi sağlanabiliyor. Fakat çok sayıda bilgisayarın bulunduğu büyük ağlarda yada İnternet bağlantısı sorunlu olan yerlerde (Ör: Okullardaki Bilişim Teknolojileri Sınıfı) Kendi zaman sunucumuzu kurabiliriz.

Pardus Kurumsal  2 üzerinde gerçekleştirdiğim kurulum adımlarını anlatacağım.
Benim Sunucu bilgisayarımın ip si 192.168.2.200
Öncelikle Sunucu bilgisayarda,

Paket Yöneticisinden “ntp-server” paketini kuruyoruz.

Konsoldan ntp-server kurulumu

sudo pisi it ntp-server

ardından konsol yardımı ile ntp.conf dosyası açıyoruz

kdesu kwrite /etc/ntp.conf

üzerinde bazı eklemeler yapıyoruz.

server 192.168.2.200
restrict 192.168.2.0 mask 255.255.255.0 nomodify notrap
server 127.127.1.0 # local clock
fudge 127.127.1.0 stratum 10

dosyayı kaydedip çıktıktan sonra Servisi aşağıdaki komutlar ile her açılışta açılmasını sağlayıp başlatıyoruz.

sudo service ntpd on
sudo service ntpd start

Evet zaman sunucumuz çalışmaya başladı.
Sıra geldi zamanı güncelleyeceğimiz istemci bilgisayarlar ayarlarına
istemci bilgisayar üzerinde herhangi bir kurulum yapmamıza gerek yok çünkü “ntp-client” paketi zaten kurulu olarak geliyor. (eğer değilse “pisi it ntp-client” komutu ile yada Paket Yöneticisinden kurabilirsiniz.)
Öncelikle saat ve tarih ayarını değiştirip eski bir tarihe ayarlayalım.
sonra denemek için konsolda aşağıdaki komutu uyguluyoruz.

sudo ntpdate 192.168.2.200

bu komut sonunda istemci bilgisayarın saati sunucu bilgisayarın saati ile eşitlenmiş oluyor.

bunu otomatik olarak gerçekleştirmek için öncelikle istemci bilgisayarın ntp.conf dosyasına sunucunun tanımlanması gerekiyor bunun için;
ntp.conf dosyasını açıyoruz.

kdesu kwrite /etc/ntp.conf

Not:Bu dosya istemci bilgisayarda olmayabilir yok ise boş bir dosya olarak yaratılıyor.

Bu dosyanın içine aşağıdaki satırı ekliyoruz.

server 192.168.2.200

Sonrasında ntpdate servisini başlatıp açılışta başlamasını sağlıyoruz.

sudo service ntpdate on
sudo service ntpdate start

artık istemci bilgisayar saati zaman sunucumuz ile otomatik olarak güncelleştiriliyor.
Kurduğumuz bu zaman sunucusu ile isterseniz Windows istemcilerin de saat ve tarih ayarlarını güncelleyebilirsiniz.(Saat ve tarih ayarları bölümünde İnternet saati kısmına sunucu ip no sunu girilecek.) (Ben Windows 7 ile denedim çalışıyor.)

13 Aralık 2011

Posted In: linux, ntp-client, ntp-server, ntp.conf, ntpdate, Pardum Kurumsal NTP Server, pardus, Pardus kurumsal 2 ntp-server, Pardus Kurumsal Zaman Sunucusu, Pardus Ntp Server, Pardus Zaman Sunucusu, Sunucu Sistemleri

Özgür Bilişim Teknolojileri Sınıfı

Bilgisayar dünyasını dergilerden takip ettiğimiz 90lı yıllarda bu dergilerde Unix ve Linux’ten çokça bahsedilmeye başlamıştı. Dergilerde yazılanları okurken merakla anlamaya çalışıyordum. Fakat kullanıp deneyim edinemediğim için hep havada kalıyordu. Linux ve Türkçenin birlikte telaffuz edildiği Turkuaz Linux ve ardından ticari bir sürüm olan Gelecek Linux, diğer tarafta Slackware Linux, Red Hat Linux, Mandrake Linux ve daha başka dağıtımlar… Kulaktan kulağa yayılan en iyi Linux dağıtımı bu, bu dağıtım hepsini kapsıyor… vb. konuşmalar… Tabi bütün bu dağıtımların CD’lerini Bilgisayar dergileri ile ediniyorduk. İnternet’i kullanma imkanımızın yok denecek kadar az olduğu yıllardı. Dolayısıyla çok fazla kaynağa ulaşamıyorduk. Zaten İnternet’te Türkçe kaynak neredeyse hiç yoktu. Çıkan sorunlarla ilgili danışabileceğimiz kimseyi bulamıyorduk. O yıllarda bilgisayar dergilerindeki soru cevap bölümleri vardı. Tabi cevap için uzunca beklemek gerekiyor ve belkide dergide açıklanamayacak uzunlukta cevaplar gerekiyordu. Saatler süren kurulumlar sonunda karşımda bekleyen terminal ekranlarında ne yapacağımı bilemeden “login” komutunu yazıyordum. Bu uzun süren kurulumlar, kodlar, hatalar ve sonunda eğer çalıştırabilirsek biraz inceleme ve tekrardan Windows’a geri dönüş.

2000’li yıllar Linux açısından biraz daha verimli yıllardı. Dağıtımlar daha kullanıcı dostu olmuş direk CD’den takıp çalıştırabildiğimiz dağıtımlar bulunmaktaydı. Artık herhangi bir dağıtımı bilgisayarıma kurabiliyordum. Fakat bu kurulumlarda hep 1-2 kez sistemi açıp biraz karıştırıp hemen alıştığım Windows’a geri dönüyordum. Linux benim için deneme işletim sistemiydi. İlk Pardus çalışmalarını duyduğumda çok sevinmiştim ve ilk sürümü merakla beklemiştim. Ama Pardus deneyimlerimde hep bir denemeden ileriye gidemedi. Bütün Linux dağıtımları için “zaten yavaşlar, Windows kadar hızlı olamaz, alıştığım programlar çalışmıyor” diyerek Windows kullanmaya devam ediyordum.

Zaten ben Microsoft Sistemleri üzerinden para kazanıyorum ve herkes bunu kullanıyor fikri ile bu sistemleri kullanmaya devam ediyordum. Ta ki üzerine eğitim aldığım işi yani bilişim teknolojileri öğretmenliği yapmaya başlayana dek. Çocuklara derslerde Pardus’tan ve açık kaynak kodlu yazılımlardan bahsediyordum. Açık kaynak kod ve Linux dünyası yeniden kafamı kurcalamaya başlamıştı.

Önce kafamda bazı kalıpları değiştirmekle başladım işe. Bizler bilişim teknolojileri öğretmenleri hep bir “sistem yöneticisi” , “bilgisayar teknisyeni” havasında çalışırız. Bilgisayarlar stabil, düzenli ve çok hızlı olmalıdır. Evet bilgisayarların stabil olması çok önemlidir. Fakat o kadar da hızlı olmasına gerek yoktur. Öğrencinin öğreneceği yeni bilgiler ve farkına varacağı başka uygulamalar olmasının yanında daha yavaş çalışması pek önemsenmeyecek bir durumdur.

Sonra kendi bilgisayarıma popüler bir dağıtım olan Ubuntu Linux dağıtımını kurdum ve ilk defa tek işletim sistemi olarak bilgisayarımda bir Linux sürümü kullanıyordum. 2 ay boyunca ihtiyacım olan tüm yazılımları açık kaynak kodlu olarak bulup hiç zorlanmadan kurabildim. 2 ayın sonunda açık kaynak kod dünyasına bir kullanıcı olarak girmekle kalmayıp tam bir savunucusu olmuştum. Etrafımdaki insanların bilgisayarlarına kuruyor veya kendi bilgisayarımdan kullanmalarını sağlıyordum.

Ve artık okulda tamamen açık kaynak kodlu sistemle donatılmış bir bilgisayar sınıfında ders yapmak istiyorum. Çok araştırmama rağmen herhangi bir öğretmene veya bir örnek BT sınıfı projesine ulaşamadım.

Bende kendim bazı çalışmalar yapmaya başladım. Konudan sunucu sistemlerine ilgili başka bir bilgisayar öğretmeni arkadaşa ve bilgisayar öğretmeni olan eşime bahsettim. Onlarda konuya sıcak bakıp hemen çalışmalara başladılar. Öğrencilerin farklı işletim sistemlerini kullanabildiği, farklı yazılımları kullanabildiği özgür bir bilgisayar sınıfı için çalışmalara başladık. Ana işletim sistemi olarak kullanacağımız Linux Dağıtımı olarak Pardus kullanacağız. Henüz denemelerde bulunmadan bu kararı verdik. Pardus’un Türkçe’ye çok önem vermesi, yerelleştirme ve geliştirme çalışmalarına devlet tarafından destekleniyor olması bu kararımızda etkili oldu. Pardus’un daha fazla gelişebilmesi için kullanılması gerekiyor. Bu nedenle Pardus’un daha fazla kullanılmasını sağlayarak gelişimine de katkıda bulunabileceğiz. Öğrencilerin özgür yazılımların farkına varmalarının, hemde ülkemizde geliştirilen bir Linux dağıtımı olan Pardus’u tanımalarının, çıkabilecek olan sorunlardan daha önemli olduğunu düşünüyoruz. Pardus’un yanında çeşitli Linux dağıtımlarının kurarak öğrencilerin farklı özgür yazılımları kullanabilme deneyimine sahip olmasını sağlayabiliriz.

Pardus’un artık okullara gönderilen bilgisayarlarla şartname gereği ikinci bir sistem olarak kurulmaktan çıkması gerekiyor. Çünkü Sistem ne kadar fazla kullanılırsa o kadar hızlı gelişir ve daha verimli hale gelir.

Proje fikriyle birlikte bütün aşamaları elimden geldiğince yazıya dökerek bir örnek okul projesine destek olmayı düşünüyorum.

 

 

Başlangıç için ilk aklıma gelen sistem beklentileri;

Öğrenci bilgisayarları için,

  • Sistem koruma yazılımı(sistemi her açtığında eski haline getirebilecek bir yazılım veya bir çözüm)(Belki de sistem sorunsuz çalıştığı için gerek duyulmayacak)
  • Kelime işlemci, tablo ve sunum hazırlama yazılımları (Ofis yazılımları)
  • Grafik düzenleme yazılımı
  • Html Editör
  • Eğer bulabilirsem F Klavye çalışma programı (10 parmak klavye programları alternatifleri)
  • Çeşitli İnternet tarayıcıları
  • Pardus dışında çeşitli Linux dağıtımları yüklenecek.

Sunucu Bilgisayar için,

  • Proxy Sunucu (yavaş İnternet bağlantısını daha verimli kullanmak için)
  • Web Sunucu (web sayfası denemelerinde kullanılmak üzere ve belki yerel bir okul içi portal uygulaması için)
  • Ftp sunucu (okul için öğrenciler ile ftp uygulamaları için)
  • Dosya Sunucusu (bütün dosya paylaşımları için)
  • Gelişmiş bir portal uygulaması (birlikte çalışmak ve belge yönetimi için)
  • Bilgisayarların gerektiğinde yeniden kurulmasını sağlayan bir image sunucusu
  • Öğrenci bilgisayarlarının yönetimi için BT sınıfı yönetim sistemi yazılımı

Eğer daha fazla hevesli öğretmen arkadaşlarla ve projeye destek vermek isteyenlerle bir araya gelebilirsek, “özgür bir BT sınıfı nasıl oluşturulur?” vb. gibi belgeler hazırlayabiliriz. Belki bunu Pardus’un Resmi Projesi haline getirebiliriz veya bir Pardus Eğitim sürümü oluşturulur, belki de böyle bir çalışmaları vardır… biraz deneyimden sonra onlarla irtibata geçebiliriz.

Şimdilik bu kadar kurulum sonrasında deneyimlerimi yazmaya devam edeceğim.

Umarım başladığı gibi biten bir Pardus Bilişim Teknolojileri Sınıfı Projesi olur…

 

6 Aralık 2011

Posted In: Genel, linux, Linux Bilgisayar Sınıfı, Linux Bilişim Teknolojileri Sınıfı, Özgür Bilgisayar Sınıfı, Özgür Bilişim Teknolojileri Sınıfı, pardus, Pardus Bilgisayar Sınıfı, Pardus Bilişim Teknolojileri Sınıfı

Pardus Kurumsal – Bilişim Teknolojileri Sınıf Yönetimi (italc)

Çok başarılı ve açık kaynak kodlu bir BT sınıf yönetim programı olan italc programının Pardus ile öğrenci ve öğretmen bilgisayarlarına nasıl kurulacağı anlatmaya çalışacağım.
Daha önceki yazımda da bahsettiğim gibi anlatımlarımı konsol aracılığı ile yapıyorum. Aslında terminal Penceresine alışmanın Linux dünyasına alışmak için önemli olduğunu düşünüyorum.
Öncelikle öğretmen bilgisayarından kuruluma başlıyoruz.
Programın kurulumu için

sudo pisi it italc-client

yazıyoruz. bize libitalc ile bağımlılık olduğunu onuda kurmak isteyip istemediğimizi soruyor evet diyerek devam ediyoruz.
daha sonra öğretmen bilgisayarı için gerekli olan yönetim panelini kuruyoruz.

sudo pisi it italc-master

ardından Bilişim Teknolojileri Sınıfında Yönetici olan kullanıcılar için bir grup açarak kullanıcıları gruba ekliyoruz.

ogretmen adında bir grup açıyoruz

sudo groupadd ogretmen

ardından murat isimli kullanıcıyı ogretmen grubuna ekliyoruz.

sudo gpasswd -a murat ogretmen

bu işlemleri sistem menüsü altında Kullanıcı Yöneticisi yardımı ile de yapabilirsiniz.
Sonra,

sudo ica -createkeypair

komutu ile key dosyalarını oluşturuyoruz.
oluşan bu dosyaların izinlerini düzenlememiz gerekiyor.
gerekli izinleri aşağıdaki komutlar ile hallediyoruz.

sudo chgrp -R ogretmen /etc/italc/keys/private/
sudo chmod -R 750 /etc/italc/keys/private/

evet şimdi bu dosyaları usb belleğimize kopyalayalım.
benim usb belleğimin ismi “pardus” aşağıdaki kod üzerinde sizde kendi belleğinizin ismi ile yapmanız gerekmektedir. TAB tuşu yardımı ile otomatik tamamlama özelliğini kullanabilirsiniz.

sudo cp -r /etc/italc/keys /media/pardus/

Evet sıra geldi öğrenci bilgisayarına
Programı kuruyoruz. Gene bize libitalc ile bağımlılık olduğunu onuda kurmak isteyip istemediğimizi soruyor evet diyerek devam ediyoruz.

sudo pisi it italc-client

ardından ogrenci adında bir grup oluşturuyoruz

sudo groupadd ogrenci

sonra selcuk isimli kullanıcıyı ogrenci grubuna ekliyoruz

sudo gpasswd -a selcuk ogrenci

sonra USB belleğimizi takıp key dosyalarını kopyalıyoruz.

sudo cp -r /media/pardus/keys /etc/italc/

kopyalama işlemi sonrasında gene gerekli izinleri ayarlıyoruz

sudo chgrp -R ogrenci /etc/italc/keys/private/
sudo chmod -R 750 /etc/italc/keys/private/

ardından öğrenci bilgisayarında italc istemci programını çalıştırıyoruz.
italc istemci programını Program menüsü Internet başlığı altında bulabilirsiniz.

Artık Öğretmen bilgisayarından Yönetim Paneli ile öncelikle bir sınıf tanımladıktan sonra bütün öğrenci bilgisayarlarını ip adresleri ile tanımlıyoruz.

Özgür Bilişim Teknoloji Sınıflarının çoğalması dileğiyle…..

Kaynaklar:
http://www.ozgurlukicin.com/paket/italc/
http://tr.pardus-wiki.org/%C4%B0TALC
http://www.ozgurlukicin.com/forum/paketler/7686/?page=2#post136867

23 Kasım 2011

Posted In: açık kaynak kodlu sınıf yönetimi, alternatif sınıf yönetimi, Bilişim Teknolojileri Sınıfı Yönetimi, BT Sınıfı Yönetimi, italc, italc öğrenci ve öğretmen bilgisayarı kurulumu, linux, pardus, Pardus Kurumsal üzerine italc kurulumu

Twitter Auto Publish Powered By : XYZScripts.com